اثرات موسیقی درمانی بر کودکان

 

از برنامه هاي موسيقي درماني براي سازگاري اجتماعي، ثبات عاطفي، کنترل شخصي، افزايش تمرکز، انگيزش، احساس ارزش شخصيتي، تقويت هماهنگي ماهيچه ها و تقويت مهارت هاي خودياري استفاده مي شود و تنظيم برنامه ها به گونه اي است که به تقويت رفتار مطلوب کودکان مي انجامد. براي کودکان معلول و استثنايي برحسب نوع نقيصه حسي و حرکتي از فعاليت هاي متنوع موسيقي درماني استفاده مي کنند. آوازخواندن، نواختن فردي و گروهي، شنيدن و انجام حرکات موزيکال، از جمله برنامه هاي جلسات موسيقي درماني مي باشد.

 

طي پروژه اي تحقيقاتي در آلمان، يکي از متخصصين که با روش موسيقي درماني روي توانايي هاي کودکان فعاليت مي کرد، شاگردي داشت که علاوه بر برخي نارسايي هاي جسمي دچار نوعي تاخير و کندي در انجام حرکات بدني، ناتواني در صحبت کردن و برقراري ارتباط با ديگران بود. اين دختربچه شش ساله از سن سه سالگي تحت درمان با موسيقي قرار گرفته بود و درمانگران او خيلي زود متوجه توانايي هاي بالاي اين دختر در درک و اجراي موسيقي شده و به همين جهت استفاده از موسيقي درماني را براي او پيشنهاد داده بودند.

 

نکته جالب آن بود که اين دختر با وجود داشتن تنها چهار انگشت در هر دست خود، خيلي زود توانست توانايي نواختن پيانو را به دست آورد. او با وجود آنکه به ندرت صحبت مي کرد، مي توانست بدون داشتن غلط موسيقايي، درست آواز بدون کلام بخواند. نحوه درمان از ابتدا به صورت جلسات 45 دقيقه اي در هفته از سال 1996 در شروع شد و به مدت سه سال ادامه پيدا کرد. به تدريج طول زمان درمان از 45 دقيقه به يک ساعت رسيد.

 

نتيجه کار بسيار رضايت بخش بود، او در پايان سه سال درمان (يعني در سن شش سالگي) مي توانست به راحتي جملات سه يا چهار کلمه اي بسازد، مهارت هاي اجتماعي اش قوي تر شده و اعتماد به نفس لازم براي زندگي متکي به خو را کسب کرده بود. علاوه بر موارد بالا، او به اين مهارت بسيار دشوار دست يافته بود که مي توانست در آن واحد پيانو بزند و آواز بخواند. او در حالي که در اوايل دوره درمان اجازه نمي داد کودکان ديگري در کنار او ساز بزنند.

هم اينک با بهبود و رشد رفتار اجتماعي اش و آموزش موسيقي به کودکان، به سادگي به صورت گروهي با دوستان خود ساز مي زد. او در شش سالگي با پيانو ملودي اجرا و درمانگر در کنار او و يا با ساز ديگر با او همراهي مي کرد. هنگامي که در مراسمي از او خواسته مي شد که براي ديگران پيانو بزند، به راحتي آن را قبول مي کرد.

 

اثرات موسيقي درماني در کودکان مبتلا به سرطان نيز در بخش روانشناسي بيمارستان کودکان دانشگاه تورنتوي کانادا مورد پژوهش قرار گرفت. آن ها از اين پژوهش نتيجه گرفتند که موسيقي درماني موجب بهترشدن احساسات کودکان و بهبود فعاليت هاي روزمره آنان مي شود. اين تاثير در کودکان پيش دبستاني و بالغين وجود داشت اما در کودکان سنين مدرسه اين تاثير مشاهده نشد. محققان پيشنهاد کردند که مطالعات کامل تري در اين مورد انجام شود.